Staycation in Noord-Brabant: Cultuur snuiven en bourgondisch verdwalen

We vliegen massaal naar de andere kant van de wereld om zogenaamd 'authentieke' cultuur op te snuiven, terwijl we vaak geen flauw idee hebben wat d'r dertig kilometer verderop buiten onze eigen provinciegrenzen gebeurt. Het is best bizar als je erover nadenkt. Je staat urenlang te stressen op Schiphol, krijgt te maken met vertraagde vluchttijden, ruziën bij de bagageband, lauw eten in plastic bakjes en slapeloze nachten in een gehorig hotel, puur om ergens een paar oude stenen te bekijken.

Noord-Brabant is zo’n regio waar je prima een week of twee kunt verdwalen zonder al die ellende. Je hebt geen paspoortcontrole nodig en je hoeft ook niet bang te zijn dat je koffer per ongeluk in Tokio belandt terwijl jij in je korte broek naar je hotel zoekt. Het landschap verandert al snel zodra je de grote snelwegen achter je laat. Het is een vreemde maar ontzettend charmante mix van hypermoderne designsteden waar creatievelingen ingewikkelde concepten bedenken en plekken waar de tijd ergens in de zeventiende eeuw lijkt te zijn stilgezet. Je rijdt binnen een half uur van een industriële betonkolos naar een idyllisch fietspad langs de weilanden waar de koeien je laconiek nakijken. Die contrasten maken een lokale staycation eigenlijk veel interessanter dan het zoveelste voorspelbare, dertien-in-een-dozijn resort ergens aan de Spaanse costa.

Tussen hippe designhubs en historische gevels

Als je van rauw, industrieel en een tikkeltje pretentieus houdt, sturen de meeste reisgidsen je direct door naar Eindhoven. Oude Philips-fabrieken op Strijp-S zijn daar omgebouwd tot een soort walhalla voor millennials, compleet met designwinkels, pop-up stores, hippe flexwerkplekken en tentoonstellingen waar je soms drie keer naar moet kijken om te snappen wat de kunstenaar nou eigenlijk bedoelde. Je betaalt d'r gerust de hoofdprijs voor een havermelk-cappuccino terwijl iedereen om je heen heel gewichtig naar een laptopscherm staart. Tilburg heeft d'r inmiddels ook een handje van om oude spoorzones om te toveren tot culturele hotspots waar je op houten banken tussen de roestige treinen door speciaalbier drinkt. Soms wil je die rauwe, betonnen randjes echter even skippen en verlang je naar iets wat gewoon ouderwets gezellig is.

Den Bosch heeft wat dat betreft de prachtige Sint-Jan en de legendarische Bossche bollen, die overigens onmogelijk fatsoenlijk op te eten zijn zonder dat er een enorme klodder slagroom op je neus of je schone shirt belandt. De stad heeft historische panden en gezellige pleinen, maar de echte verrassing zit 'm toch in de balans die je net iets verderop in de provincie vindt, waar de prijzen voor een overnachting of een fatsoenlijke maaltijd gelukkig nog niet compleet door het dak zijn geschoten.

Breda als strategisch hoofdkwartier voor Brabantse avonturen

Waarom zou je jezelf vastpinnen op één enkele stad en elke dag je koffer in- en uitpakken als je de hele provincie binnen handbereik kunt hebben vanuit een centraal punt? Breda is de ideale uitvalsbasis om de regio te verkennen. Na een lange dag wandelen door de Loonse en Drunense Duinen is er niets fijner dan tot rust komen in een comfortabele B&B Breda in het historische stadscentrum.

Je kunt vanuit daar werkelijk alle kanten op zonder dat je uren in de file hoeft te staan. De volgende ochtend pak je net zo gemakkelijk de fiets richting de uitgestrekte Baroniebossen, of je kiest ervoor om een middag te slenteren door de hippe zijstraten van de Veemarktstraat waar je struikelt over de zelfstandige boetiekjes. Je kunt de historische Grote Kerk bewonderen, verdwalen in het Valkenbergpark, een terrasje pakken op de Havermarkt of uitgebreid lunchen bij een lokaal eettentje. Het grote voordeel van Breda is de compactheid. Je hebt hier geen ingewikkeld openbaar vervoer, rammelende metro's of peperdure parkeergarages nodig om binnen tien minuten van de serene rust van het Mastbos in de levendige chaos van een lokaal café te belanden. De sfeer voelt hier simpelweg net iets minder gehaast dan in de Randstad, de mensen praten met een zachte g die je meteen een vakantiegevoel geeft, de historische gevels hebben daadwerkelijk karakter en je ontsnapt in elk geval aan de hysterische massa's toeristen die de grotere steden in het westen van het land volledig overspoelen. Je boekt een plek, parkeert de auto en laat de boel de boel, precies zoals een goede vakantie hoort te zijn.